Wiosenne porządki w ogrodzie: od czego zacząć?

29 marca 2022

Autor Joanna Witczak

Wiosenne porządki w ogrodzie: od czego zacząć?

Wiosna rozgościła się na dobre - 21 marca nastała kalendarzowa wiosna. Przyroda budzi się do życia, coraz dłużej można rozkoszować się promieniami słońca. Wyższe temperatury i wydłużający się dzień wprowadzają dużo zmian w świecie roślin. Końcówka marca to najlepszy czas, aby zimowe rękawiczki zamienić w rękawice ogrodowe. Marzec to miesiąc intensywnych prac w ogrodzie, które obejmują nie tylko porządki po zimie, ale również przygotowanie ogrodu do nowego sezonu. Lista czynności do wykonania jest długa: sprzątanie, sadzenie, wysiewanie, przycinanie… Ogród za to odwdzięczy się pięknym wyglądem w przyszłych miesiącach!

Moment, w którym ustają mrozy, a dodatnia temperatura i słońce utrzymuje się przez kilka dni, to sygnał dla posiadacza ogrodu, że należy zakasać rękawy i zabrać się do pracy. Początkowo warto ocenić stan terenu po zimie, by móc stopniowo zaplanować czynności porządkowe - z motyką powinno się porywać nie na słońce, a na zachwaszczoną glebę. 

Co siać w marcu?

W marcu można już zacząć siać w przydomowym warzywniaku. Jednak kapryśna wczesnowiosenna pogoda nie jest łaska dla wszystkich warzyw. Wysiew do gruntu będzie bezpieczny dla warzyw o niskich wymaganiach termicznych, takich jak: cebula, rzodkiewka, jarmuż, bób, groch, pietruszki, koper, wczesne odmiany marchwi, szpinak. Obszar wysiewu powinien znajdować się w nasłonecznionym miejscu. Glebę warto zasilać nawozami organicznymi, sprawdzi się do tego granulowany obornik lub dojrzały kompost. Na uprzednio przygotowane grządki, dokładnie przekopane, spuchnięte i odchwaszczone, należy siać różnorodne warzywa, stosując uprawę współrzędną. Rośliny mogą czerpać korzyści ze swojego sąsiedztwa. Odpowiednio dobrane zestawienia roślin sprawiają, że warzywa będą zdrowe, plony obfitsze, a czas wegetacji wydłużony.  

W marcu sadzi się również krzewy owocowe, na przykład maliny i jeżyny, krzewy ozdobne oraz drzewa owocowe: morele, brzoskwinie, czereśnie, wiśnie oraz śliwy.  Proces sadzenia musi nastąpić po rozmarznięciu gruntu i przed rozwinięciem pąków.

Co i jak przycinać na wiosnę? 

Wiosną należy sięgnąć po dobrze naostrzony sekator. Regularne przycinanie jest ważnym elementem w pracach ogrodowych. Dzięki temu drzewa oraz krzewy otrzymują impuls do rozwoju, więc w ostateczności obficiej kwitną, uzyskuje się również pożądany kształt rośliny. Podstawą jest usunięcie chorych, starych, zbytnio zacienionych pędów. Cięcie prześwitujące, wykonywane u starszych drzew, polega na przerzedzeniu korony drzewa, aby ułatwić przenikanie promieni słonecznych do jej wnętrza. Cięcie formujące pomaga zachować równomierne rozłożenie gałęzi, usuwane są krzyżujące się pędy lub takie, które mogą doprowadzić do wyłamywania się. W okresie wiosennym przycina się:

  • drzewa owocowe: jabłonie, grusze i śliwy;
  • krzewy owocowe: porzeczka, agrest, jeżyna; 
  • krzewy ozdobne: hortensja krzewiasta i bukietowa, róża, budleja, tawuła japońska;
  • żywopłot z iglaków.

Regeneracja trawnika po zimie 

Aby trawnik mógł na nowo zachwycać soczystą zielenią, należy go starannie zregenerować po zimie. Początkowo trawnik będzie prezentować się marnie - pokryty uschniętymi kikutami trawy, zaś na obszarach, gdzie długo zalegał śnieg, może pojawić się choroba grzybowa, tzw. pleśń śniegowa. Objawia się ona białym, w późniejszym czasie brunatnym,  nalotem na trawie. Brak odpowiedniej interwencji doprowadzi do obumarcia trawy. 

Pierwszym krokiem pielęgnacyjnym jest dokładne wygrabienie trawnika. Zaleca się, aby grabić na krzyż, najlepiej grabiami wachlarzowymi. Nagromadzone odpady roślinne należy umieścić do punktu składowania odpadów zielonych lub kompostowni, palenie bioodpadów jest zabronione, bo wiąże się z emisją zanieczyszczeń do powietrza. 

Kolejnym korzystnym zabiegiem jest wertykulacja. Polega ona na pionowym nacinaniu trawnika przez ostrza specjalnych grabi. Wertykulacja sprawia, że do gleby lepiej dociera woda, światło słoneczne oraz powietrze, oprócz tego oczyszcza darnie z obumarłych roślin, filcu i mchu. Zaleca się przeprowadzić ten zabieg raz w roku, właśnie w okresie wiosennym. Podobną czynnością jest aeracja trawnika, czyli napowietrzanie. Aeracja polega na nakłuwaniu gleby na głębokość około 3-4 cm. Zabieg ten służy rozluźnieniu gleby pod darnią, dzięki czemu do korzeni wnika więcej wody, nawozów i powietrza. Pobudza to trawę do wzrostu i poprawia jej kondycję. Występuje szeroki wachlarz różnych urządzeń służących do aeracji gleby, takie jak nakładki na buty z kolcami, aeratory ręczne, elektryczne i spalinowe. Napowietrzanie trawnika należy przeprowadzić dwa razy w roku, wiosną oraz wczesną jesienią.

Mocno uszkodzone obszary trawnika, placki pozbawione trawy lub dziury, wymagają dosiewania trawy. Można to zrobić korzystając z tej samej mieszanki traw lub trawy samozagęszczającej. Dosiewanie trawy opiera się na kilku czynnościach: wymaga rozsypania świeżej warstwy ziemi z dużą zawartością próchnicy, rozsypania nasion i dokładne rozgrabienie, regularnego podlewania. Warto zastosować nawóz wysokoskładnikowy o długotrwałym działaniu, około miesiąca po dosiewaniu, wpływa on stymulująco na porost trawy.

Czyszczenie mebli ogrodowych 

Porządki powinny obejmować także meble ogrodowe. To nie tylko kwestia estetyki, odpowiednia pielęgnacja mebli wydłuża ich żywotność. Należy pamiętać, aby nie stosować silnie żrących środków czystości i szorstkich, drucianych szczotek, prowadzi to do naruszenia struktury mebla.

W przypadku mebli plastikowych wystarczy sięgnąć po gąbkę, miskę z wodą i środkiem czyszczącym. Podobnie z meblami wykonanymi z drewna, trzeba jednak uważać, aby nie przesadzać z wodą, a za środek czyszczący przyjąć naturalne mydło z olejami, które dodatkowo nadadzą blasku powierzchni mebla. 

Do czyszczenia mebli ogrodowych najlepsza jest myjka wysokociśnieniowa, która pozwoli uporać się z uciążliwymi zabrudzeniami. Jednak w przypadku czyszczenia drewnianych mebli trzeba zachować odpowiedni dystans od ok.70-100 centymetrów, gdyż wysokie ciśnienie może uszkodzić powierzchnię drewna. 

Zaopatrz się w narzędzia

To, na jaki sprzęt się powinno zdecydować, uzależnione jest od powierzchni ogrodu i zasobności portfela. Istnieje jednak zbiór niezbędnych narzędzi, bez których trudno wyobrazić sobie pracę w ogrodzie:

  • łopata i szpadel - przeznaczone są do przekopywania rabat kwiatowych, grządek warzywnych oraz dołów pod krzewy i drzewa;
  • motyka - wielofunkcyjne narzędzie, dzięki któremu można wycinać chwasty, spulchniania gleby i wykopywania dołków; 
  • sekator i nożyce ogrodowe - służą do przycinania gałęzi różnej grubości;
  • grabie - niezbędne do zachowania porządku w ogrodzie, grabienia liści czy skoszonej trawy, posłużą również do wyrównania powierzchni ziemi przed zasianiem;
  • kosiarka ręczna/elektryczna/spalinowa - producenci proponują szeroką gamę różnych kosiarek, dlatego przy zakupie należy kierować się potrzebami, jakie wiążą się z posiadanym ogródkiem, przede wszystkim wielkością trawnika. 

Oczko wodne - jak przywrócić mu blask po zimie?

Oczko wodne również należy przygotować do nadejścia sezonu. Głównym punktem prac jest oczyszczenie dna oczka z zanieczyszczeń: z resztek roślin, a w przypadku posiadania ryb w oczku, z pozostałości jedzenia i odchodów. Należy pamiętać, aby dokonywać czyszczenia, gdy temperatura wody wynosi ponad 12 stopni, wówczas większość ryb jest przebudzona - wcześniejsza ingerencja negatywnie odciska się na zdrowiu zwierząt. Usuwanie osadu z dna oczka przeprowadza się z wykorzystaniem pompy i łopaty lub - w bardziej zaawansowanej formie - za pomocą odkurzacza do oczek wodnych. Pierwsza metoda polega na wypompowaniu znacznej ilości wody i ręcznym wybraniu mułu z dna, posługując się łopatą.

Wygodniejszym sposobem jest zastosowanie odkurzacza do oczek wodnych, który zasysa zalegający osad bez konieczności wypompowania wody. W przypadku glonów można pozbyć się ich ręcznie, po prostu wydobywając je grabiami, bądź korzystając ze specjalistycznych środków chemicznych. Jednak warto działać prewencyjnie i zainwestować w odpowiedni filtr oraz pompę, tłoczącą oczyszczoną wodę do zbiornika. Wiosna to czas na zasadzenie nowych roślin w stawie. Nie można jednak przedobrzyć, gdyż zbyt gęste rozłożenie roślin narusza ekosystem  w oczku.

Czytaj więcej

Artykuł zaktualizowany: 29 marca 2022

Udostępnij