Ustawa deweloperska 2020 - znosi się na zmiany?

09 sierpnia 2020

Autor Jarosław Mikołaj Skoczeń

Ustawa deweloperska 2020 - znosi się na zmiany?

Ustawa deweloperska jest z nami od 2012 roku. Co jakiś czas można jednak usłyszeć o padających z różnych stron propozycjach zmian jej zapisów. Choć obecnie uwagę opinii publicznej i rządu zajmują inne sprawy, to jednak warto przedstawić główne założenia odnośnie do planowanych zmian w funkcjonowaniu pierwotnego rynku mieszkaniowego.

Ochrona nabywców

Ustawa z dnia 16 września 2011 roku o ochronie praw nabywców lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego w języku potocznym określana jest po prostu jako ustawa deweloperska.

Jarosław Krawczyk z serwisu Otodom tłumaczy – Głównym celem przyjęcia powyższej ustawy była ochrona interesu klientów firm deweloperskich. Potrzeba wprowadzenia nowych przepisów uwidoczniła się już po pęknięciu bańki cenowej, która miała miejsce na rynku mieszkaniowym w największych polskich miastach w latach 2006-2008. Przed kwietniem 2012 roku, gdy przepisy ustawy deweloperskiej zaczęły obowiązywać, klienci przedsiębiorstw deweloperskich, w sytuacji bankructwa dewelopera często zostawali z niczym.

Z niczym – to znaczy nie mieli ani mieszkania, które niekiedy jeszcze w ogóle fizycznie nie istniało, ani pieniędzy, które za nie zapłacili.

Aby uchronić polskie gospodarstwa domowe przed taką sytuacją, w ramach ustawy deweloperskiej wprowadzone zostały cztery rozwiązania. Zgodnie z artykułem 4. Ustawy deweloper zapewnia nabywcom co najmniej jeden z następujących środków ochrony:

  • zamknięty mieszkaniowy rachunek powierniczy,
  • otwarty mieszkaniowy rachunek powierniczy i gwarancję ubezpieczeniową,
  • otwarty mieszkaniowy rachunek powierniczy i gwarancję bankową,
  • otwarty mieszkaniowy rachunek powierniczy.

Co ważne pełną kontrolę nad zarówno zamkniętym, jak i otwartym rachunkiem powierniczym sprawuje bank, a nie deweloper.

Fundusz Gwarancyjny

Prezes UOKiK stwierdził jednak, że powyższe zabezpieczenia nie są wystarczające. W związku z tym od marca 2018 roku trwają, z różnym natężeniem, prace nad projektem zmian w ustawie deweloperskiej.

Początkowo propozycje koncentrowały się na likwidacji otwartego rachunku powierniczego i pozostawieniu jedynie jego zamkniętej formy. Jednakże późniejsze propozycje – po sprzeciwach zgłaszanych również przez członków rządu – poszły w nieco innym kierunku.

Główną zapowiedź stanowi powołanie do życia Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego. DFG miałby pozyskiwać środki od firm deweloperskich, a wymiar składki miałby być uzależniony m.in. od tego, czy przedsiębiorstwo deweloperskie korzysta z otwartego, czy zamkniętego rachunku powierniczego. W tym kontekście najczęściej padające propozycje to składka wynosząca odpowiednio 3% oraz 0,6%.

DFG miałby pokrywać roszczenia klientów w sytuacji ogłoszenia upadłości przez dewelopera lub bank prowadzący rachunki powiernicze. Działoby się to również wówczas, gdy nabywca lokalu zdecyduje się odstąpić od umowy.

Kolejnym proponowanym rozwiązaniem jest uzależnienie wypłaty środków z otwartego rachunku powierniczego od wartości rzeczywiście wykonanych prac budowlanych przez dewelopera. Przygotowywane przepisy zakładają ponadto m.in. uzależnienie wypłaty ostatniej transzy z otwartego rachunku powierniczego od otrzymaniu wypisu aktu notarialnego umowy przenoszącej na nabywcę prawa wynikające z umowy deweloperskiej.

Z kolei banki mają być objęte zakazem pobierania opłat i prowizji za prowadzenie rachunków powierniczych ze środków na nich zgromadzonych. Poza tym projekt zakłada propozycje rozszerzenia obowiązków dewelopera oraz bardziej szczegółowe zasady opracowywania prospektu informacyjnego.

Ustawa deweloperska 2020. Co się odwlecze...

Podsumowując należy zaznaczyć, że dzisiaj uwaga rządu oraz opinii publicznej zdecydowanie nie koncentruje się na rynku deweloperskim. Wydaje się więc, że przynajmniej na razie, do momentu opanowania sytuacji związanej z COVID-19, na zmiany w ustawie deweloperskiej się nie zanosi. Jest to jednak zapewne tylko kwestia czasu, należy bowiem oczekiwać, iż projekt zmian w przepisach ustawy deweloperskiej wcześniej, czy później powróci.

Czytaj również:

Artykuł zaktualizowany: 10 sierpnia 2020

Udostępnij